کبر؛ گزینه تازه گلستان برای احیای اراضی کم بازده

به گزارش خبرنگار مهر، علی اصغر نیکویی عصر پنجشنبه در جریان بازدید میدانی از یک مزرعه پرورش گیاه کبر در محدوده شهرستان آق قلا اظهار کرد: توسعه گونه های سازگار با شرایط اقلیمی، به ویژه در مناطقی که ظرفیت محدودی برای تولید علوفه یا کشت محصولات کشاورزی دارند، می تواند در مدیریت پایدار منابع طبیعی و استفاده اقتصادی از ظرفیت های سرزمین مؤثر باشد.

وی افزود: گیاه کبر با نام علمی Capparis spinosa L. گونه ای بوته ای و چندساله است که مقاومت مناسبی در برابر خشکی و شوری دارد و با شرایط سخت اقلیمی سازگار است.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری گلستان ادامه داد: این ویژگی ها موجب شده است کبر به عنوان یکی از گزینه های قابل بررسی برای کشت در مناطقی مطرح شود که با محدودیت منابع آب، شوری خاک یا بهره وری پایین زمین مواجه هستند.

نیکویی با بیان اینکه کبر نیاز آبی نسبتاً پایینی دارد، گفت: در صورت انتخاب عرصه مناسب و رعایت اصول فنی کاشت و بهره برداری، می توان ظرفیت این گیاه را در مراتع درجه سه، اراضی کشاورزی کم بازده و برخی عرصه های مستعد شمال استان بررسی کرد.

توسعه کبر نباید به تخریب منابع طبیعی منجر شود

وی تأکید کرد: توسعه کشت کبر نباید به تغییر کاربری یا تخریب عرصه های طبیعی منجر شود و هدف، استفاده از زمین های کم بازده و دارای قابلیت، بدون تحمیل فشار بیشتر بر منابع آب و خاک است.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری گلستان افزود: هرگونه توسعه این کشت در عرصه های منابع طبیعی باید پس از مطالعات فنی، بررسی قابلیت اراضی، وضعیت خاک و منابع آبی و در چارچوب ضوابط قانونی انجام شود.

کبر؛ از ظرفیت دارویی تا بازار فرآوری

نیکویی ظرفیت اقتصادی کبر را یکی دیگر از مزیت های این گیاه دانست و اظهار کرد: کبر علاوه بر کاربردهای دارویی و تغذیه ای، محصولاتی دارد که قابلیت فرآوری و عرضه در بازار را دارند.

وی گفت: غنچه های کبر از شناخته شده ترین محصولات این گیاه هستند که به صورت تازه، شور و فرآوری شده مصرف می شوند و میوه آن نیز قابلیت استفاده در صنایع غذایی و تولید فرآورده های مختلف را دارد.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری گلستان ادامه داد: بخش هایی از این گیاه نیز در فرآورده های دارویی و سنتی مورد استفاده قرار می گیرد و همین تنوع کاربرد می تواند ظرفیت اقتصادی آن را افزایش دهد.

وی با تأکید بر ضرورت توجه به زنجیره تولید افزود: کشت کبر زمانی می تواند به یک الگوی اقتصادی موفق تبدیل شود که فرآیند تولید از تأمین نهال و ایجاد مزرعه تا مدیریت، برداشت، فرآوری، بسته بندی و بازاریابی به صورت یک زنجیره دنبال شود.

بررسی کبر در قالب مزارع الگویی

نیکویی با اشاره به شرایط اقلیمی شمال گلستان خاطرنشان کرد: در مناطقی که محدودیت منابع آب، شوری و کاهش بهره وری اراضی وجود دارد، حرکت به سمت گونه های مقاوم و کم آب بر می تواند بخشی از راهکار سازگاری با تغییرات اقلیمی و مدیریت بهتر منابع طبیعی باشد.

وی اضافه کرد: در صورت تأیید نتایج مطالعات و ارزیابی های میدانی، امکان بررسی توسعه کبر در قالب مزارع الگویی، طرح های تحقیقاتی و اقتصادی و با مشارکت بهره برداران محلی وجود دارد.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری گلستان گفت: پیش از هرگونه توسعه گسترده، میزان سازگاری گیاه، عملکرد، نیاز آبی، کیفیت محصول و صرفه اقتصادی آن باید در شرایط اقلیمی استان به طور دقیق ارزیابی شود.

نیکویی تأکید کرد: منابع طبیعی زمانی می تواند به پشتوانه توسعه اقتصادی روستاها تبدیل شود که حفاظت و بهره برداری پایدار همزمان مورد توجه قرار گیرد و کبر نیز در صورت اثبات سازگاری و توجیه اقتصادی، می تواند یکی از گزینه های پیوند میان احیای اراضی کم بازده، کاهش فشار بر منابع طبیعی و ایجاد درآمد برای بهره برداران باشد.